càng cua

Con cua dùng càng cua để bắt một con cá nhỏ.

Định nghĩa

1. Danh từ:
   • Bộ phận càng của con cua: "càng cua" chỉ một trong hai chiếc chân trước có kẹp của con cua, dùng để bắt mồi, tự vệ hoặc di chuyển.
   • Tên gọi một loại cây thuốc: Trong y học cổ truyền, "càng cua" còn là tên gọi dân gian của một số loại cây, thường dùng để chữa mụn nhọt, sưng tấy (ví dụ: cây càng cua, cây mảnh cộng).
   • Bệnh lý y học: Trong một số ngữ cảnh, "càng cua" chỉ một dạng áp xe (panaris) hoặc viêm tấy có hình dạng giống càng cua, thường xuất hiện ở đầu ngón tay.

Ví dụ sử dụng

• Danh từ (càng của cua):

  • Con cua dùng càng cua để kẹp chặt con mồi. (Con cua sử dụng càng để giữ chặt thức ăn.)
  • Cẩn thận kẻo bị càng cua kẹp đau lắm! (Hãy tránh để bị càng cua kẹp vào tay.)

• Danh từ (cây thuốc):

  • Lá càng cua giã nát đắp lên mụn nhọt rất hiệu quả. (Người dân thường dùng lá cây càng cua để trị mụn.)
  • Càng cua mọc hoang ở nhiều vùng quê Việt Nam. (Loại cây này thường mọc tự nhiên ở nông thôn.)

• Danh từ (bệnh lý):

  • Anh ấy bị càng cua ở ngón tay, phải đi bác sĩ. (Anh ấy bị áp xe ngón tay, cần được khám.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "càng cua" trong ẩm thực: Chỉ món ăn chế biến từ càng cua, thường là món ngon.

  • Càng cua hấp bia là đặc sản của vùng biển. (Món càng cua hấp với bia rất được ưa chuộng.)

• "càng cua" trong y học dân gian: Dùng để chỉ các bài thuốc từ cây càng cua.

  • Ông tôi thường dùng càng cua để chữa đau nhức khớp. (Cây càng cua được dùng trong các bài thuốc dân gian.)

Biến thể và từ gần giống

• Càng (của động vật): bộ phận kẹp của tôm, cua, ghẹ.

  • Càng tôm cũng có hình dạng tương tự càng cua. (Càng tôm giống càng cua về cấu tạo.)

• Cua (danh từ): loài động vật giáp xác có càng.

  • Con cua bò ngang trên bãi cát. (Cua di chuyển bằng cách bò ngang.)

Từ đồng nghĩa

• Càng (tôm, cua): bộ phận kẹp của động vật giáp xác.
• Cây càng cua: tên gọi khác của cây mảnh cộng hoặc cây kim cang (tùy vùng miền).

Thành ngữ liên quan

• "Càng cua cắp ngón tay": chỉ sự đau đớn hoặc phiền toái nhỏ.

  • Chuyện này chẳng khác gì càng cua cắp ngón tay, nhỏ mà đau. (Vấn đề nhỏ nhưng gây khó chịu.)

• "Càng cua càng tôm": ám chỉ sự lộn xộn, hỗn loạn.

  • Đám đông xô đẩy nhau như càng cua càng tôm. (Mọi người chen lấn hỗn loạn.)